Η επιβεβαίωση από τις Eurostat και ΕΛΣΤΑΤ των καλύτερων-than-expected δημοσιονομικών επιδόσεων της Ελλάδας για το 2025 δημιουργεί νέο πεδίο παρεμβάσεων για την οικονομική πολιτική της κυβέρνησης, ενόψει των εξαγγελιών του Σεπτεμβρίου στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ).
Δημοσιονομικός χώρος 1,7 δισ. ευρώ
Η σημαντική υπέρβαση του στόχου για το πρωτογενές πλεόνασμα – το οποίο διαμορφώθηκε στο 4,9% του ΑΕΠ έναντι αρχικής πρόβλεψης 3,7% – οδηγεί στη δημιουργία συνολικού δημοσιονομικού χώρου ύψους 1,7 δισ. ευρώ για την περίοδο 2025–2026.
Ήδη, η κυβέρνηση υπό τον Κυριάκος Μητσοτάκης προχώρησε στην ανακοίνωση πρώτου πακέτου μέτρων ύψους 500 εκατ. ευρώ, το οποίο εξειδικεύτηκε από τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης. Το πακέτο περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων:
- Επιστροφή ενοικίου σε περισσότερους δικαιούχους
- Ενίσχυση 150 ευρώ σε οικογένειες με παιδιά
- Αύξηση στα 300 ευρώ της στήριξης προς συνταξιούχους
Από τον συνολικό διαθέσιμο χώρο απομένουν 1,2 δισ. ευρώ, εκ των οποίων:
- 200 εκατ. ευρώ προορίζονται για πρόσθετες παρεμβάσεις εντός του 2025
- 1 δισ. ευρώ μεταφέρεται για μέτρα που θα ανακοινωθούν με ορίζοντα το 2027
Ανάπτυξη και φορολογικά έσοδα στηρίζουν τον σχεδιασμό
Η δημοσιονομική υπεραπόδοση αποδίδεται αφενός στη διατηρούμενη αναπτυξιακή δυναμική της ελληνικής οικονομίας και αφετέρου στα αυξημένα έσοδα από την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.
Παρά τις πιέσεις από το διεθνές περιβάλλον και ειδικότερα την ενεργειακή κρίση που συνδέεται με τον πόλεμο στο Ιράν, η ανάπτυξη εκτιμάται ότι θα κινηθεί κοντά στο 2% το 2025, έναντι αρχικού στόχου 2,4%.
Ωστόσο, η μερική επιβράδυνση για φέτος αντισταθμίζεται από αναθεώρηση προς τα πάνω για το 2027, όπου ο ρυθμός ανάπτυξης εκτιμάται πλέον στο 2% (από 1,7%).
Βελτιωμένες προοπτικές για πλεονάσματα και χρέος
Οι αναθεωρήσεις οδηγούν σε ενίσχυση των δημοσιονομικών στόχων για τα επόμενα έτη:
- Πρωτογενές πλεόνασμα 2026: 3,2% του ΑΕΠ (από 2,8%)
- Πρωτογενές πλεόνασμα 2027: 3,2% του ΑΕΠ
- Δημόσιο χρέος 2025: 136,8% του ΑΕΠ (από 138,2%)
- Δημόσιο χρέος 2027: 130,3% του ΑΕΠ
Η βελτίωση αυτών των μεγεθών ενισχύει την αξιοπιστία της χώρας στις αγορές και δημιουργεί περιθώρια για στοχευμένες φοροελαφρύνσεις.
Στο επίκεντρο οι επιχειρήσεις στη ΔΕΘ
Το οικονομικό επιτελείο αναμένεται να καταρτίσει το τελικό πακέτο μέτρων της ΔΕΘ το επόμενο διάστημα, λαμβάνοντας υπόψη τόσο τις γεωπολιτικές εξελίξεις όσο και την πορεία των δημοσιονομικών.
Κεντρικός άξονας των παρεμβάσεων θα είναι η ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και της ανταγωνιστικότητας.
Μεταξύ των βασικών σεναρίων που εξετάζονται περιλαμβάνονται:
- Κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για επιχειρήσεις, μέτρο που αποτελεί πάγιο αίτημα της αγοράς (έχει ήδη καταργηθεί για ελεύθερους επαγγελματίες από το 2025)
- Μείωση της προκαταβολής φόρου για μικρομεσαίες επιχειρήσεις (σήμερα στο 80%, ενώ για νέες επιχειρήσεις στο 50% για την πρώτη τριετία)
- Περαιτέρω μείωση εργοδοτικών εισφορών το 2027, πέραν της ήδη ανακοινωμένης μείωσης κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες
Η υπεραπόδοση των δημόσιων οικονομικών δημιουργεί ένα παράθυρο ευκαιρίας για στοχευμένες παρεμβάσεις που θα ενισχύσουν την πραγματική οικονομία. Το εύρος και η στόχευση των εξαγγελιών στη ΔΕΘ θα αποτελέσουν κρίσιμο παράγοντα τόσο για την επιχειρηματική δραστηριότητα όσο και για τη συνολική αναπτυξιακή πορεία της χώρας τα επόμενα έτη.
