Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε σήμερα ότι οι ΗΠΑ εξακολουθούν να ζητούν σημαντικές υποχωρήσεις εκ μέρους του Κιέβου στις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου με τη Ρωσία, όπως είναι η αποχώρηση των ουκρανικών δυνάμεων από το Ντονμπάς.
Η κυβέρνηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ πρότεινε πριν από τρεις εβδομάδες ένα σχέδιο για το τέλος του πολέμου που ξέσπασε πριν από σχεδόν τέσσερα χρόνια, με τη ρωσική εισβολή, τον Φεβρουάριο του 2022. Το κείμενο αυτό συζητείται ξεχωριστά με τους Ρώσους και τους Ουκρανούς.
Σύμφωνα με τον Ζελένσκι, τα δύο θέματα που απομένουν να συζητηθούν είναι ο έλεγχος της περιοχής του Ντονέτσκ, όπου έχουν επικεντρωθεί κυρίως οι μάχες, και ο έλεγχος του πυρηνικού σταθμού της Ζαπορίζια, τον οποίο έχουν καταλάβει οι Ρώσοι. Μιλώντας σε δημοσιογράφους, μεταξύ των οποίων ήταν και ανταποκριτές του Γαλλικού Πρακτορείου, ο Ουκρανός πρόεδρος είπε ότι η Ουάσινγκτον θέλει να αποσυρθούν οι ουκρανικές δυνάμεις από τις περιοχές του Ντονέτσκ που ελέγχουν ακόμη και να δημιουργηθεί μια «ελεύθερη και αποστρατιωτικοποιημένη οικονομική ζώνη».
Οι Αμερικανοί «θέλουν να αποσυρθούν οι ουκρανικές δυνάμεις από αυτό το έδαφος της περιοχής του Ντονέτσκ και η υποτιθέμενη παραχώρηση είναι ότι οι ρωσικές δυνάμεις δεν θα διεισδύσουν» σε αυτά τα εδάφη, είπε. «Το ποιος θα κυβερνά αυτό το έδαφος που (οι Αμερικανοί) αποκαλούν ήδη «ελεύθερη οικονομική ζώνη» ή «αποστρατιωτικοποιημένη ζώνη», αυτό το αγνοούν», συνέχισε. Οι ΗΠΑ προτείνουν επίσης να αποσυρθούν οι Ρώσοι στρατιώτες από τις ουκρανικές περιφέρειες του Σούμι, του Χαρκόβου και του Ντνιπροπετρόφσκ, όχι όμως και από τη Χερσώνα και τη Ζαπορίζια.
Οι επαρχίες του Ντονέτσκ (ελέγχεται κατά περίπου 80% από τη Ρωσία) και του γειτονικού Λουγκάνσκ είναι η βασική προτεραιότητα του Κρεμλίνου. Από το 2022 η Μόσχα έχει ανακοινώσει την προσάρτησή τους, όπως έκανε και με τις δύο άλλες περιφέρειες της νότιας Ουκρανίας που ελέγχει εν μέρει, τη Χερσώνα και τη Ζαπορίζια.
Όσον αφορά τις εγγυήσεις ασφαλείας, ο Ζελένσκι είπε ότι είχε μια «εποικοδομητική και σε βάθος συζήτηση» με την αμερικανική ομάδα. Παρόντες σε αυτήν την τηλεφωνική επικοινωνία ήταν οι υπουργοί Εξωτερικών και Άμυνας των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο και Πιτ Χέγκσεθ, ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ και ο γαμπρός του Τραμπ, ο Τζάρεντ Κούσνερ.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, ο Ουκρανός πρόεδρος έγραψε ότι η χώρα πρέπει να γνωρίζει πώς θα απαντήσουν οι εταίροι της στην περίπτωση που η Ρωσία εξαπολύσει νέα επίθεση, μετά την ειρηνευτική συμφωνία. Κίεβο και Ουάσινγκτον συμφώνησαν πάντως να συνεχίσουν τις συνομιλίες ώστε να καταλήξουν σε μια σαφή συμφωνία για τις εγγυήσεις ασφαλείας.
Εκλογές ή δημοψήφισμα
Ο Ζελένσκι σημείωσε πάντως ότι, σε κάθε περίπτωση, θα απαιτηθεί να γίνουν «εκλογές» ή «δημοψήφισμα» στην Ουκρανία για να απαντηθεί το εδαφικό ζήτημα. Την Τρίτη είχε δηλώσει έτοιμος να οργανώσει προεδρικές εκλογές, εφόσον οι ΗΠΑ, σε συνεργασία με τους Ευρωπαίους, μπορούσαν να εγγυηθούν την ασφάλεια της διαδικασίας.
Την Τετάρτη, δύο Ουκρανοί αξιωματούχοι είπαν ότι το Κίεβο παρέδωσε στις ΗΠΑ τη δική του εκδοχή του ειρηνευτικού σχεδίου, την ώρα που ο Αμερικανός πρόεδρος δείχνει να χάνει την υπομονή του απέναντι στο Κίεβο και τους Ευρωπαίους.
Ο Ζελένσκι επιβεβαίωσε σήμερα ότι οι ΗΠΑ επιδιώκουν τη σύναψη συμφωνίας «το συντομότερο δυνατόν».
Η εκδοχή του αμερικανικού σχεδίου που αναθεωρήθηκε από τους Ουκρανούς στις διαπραγματεύσεις της Γενεύης και της Φλόριντας δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα. Ένα κείμενο δόθηκε επίσης στο Κρεμλίνο, όταν επισκέφθηκε τη Μόσχα ο Γουίτκοφ, την περασμένη εβδομάδα.
Η «Συμμαχία των Προθύμων»
Οι ηγέτες της αποκαλούμενης «Συμμαχίας των Προθύμων» συζήτησαν για την πρόοδο που έχει επιτευχθεί στο ζήτημα της αξιοποίησης δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων με στόχο τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας, κατά την τηλεδιάσκεψη που είχαν σήμερα, σύμφωνα με ενημέρωση από το γραφείο του βρετανού πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ.
Η τηλεδιάσκεψη έγινε μια ημέρα αφότου οι ηγέτες της Βρετανίας, της Γαλλίας και της Γερμανίας συζήτησαν με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με την πρωτοβουλία της Ουάσινγκτον με στόχο την επίτευξη συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Τον προηγούμενο μήνα, το Κίεβο απέρριψε το ειρηνευτικό σχέδιο που παρουσίασε η Ουάσινγκτον και προέβλεπε σημαντικές παραχωρήσεις στη Μόσχα. Εν τω μεταξύ, οι ευρωπαίοι σύμμαχοι της Ουκρανίας έχουν εστιάσει τις προσπάθειές τους στην παροχή ισχυρών εγγυήσεων ασφαλείας στο πλαίσιο ενδεχόμενης συμφωνίας για τη διευθέτηση της σύγκρουσης.
Οι ηγέτες της «Συμμαχίας των Προθύμων» συμφώνησαν σήμερα ότι το προτεινόμενο ειρηνευτικό σχέδιο αποτελεί «σημείο καμπής» στον πόλεμο που μαίνεται εδώ και σχεδόν τέσσερα χρόνια.
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε κάλεσε τους συμμάχους να ενισχύσουν τις αμυντικές προσπάθειες για να αποτρέψουν «έναν πόλεμο που θα προέρχεται από την Ρωσία κλίμακας ανάλογης των πολέμων που έζησαν οι παππούδες και οι προπάπποι μας».
Κατά την διάρκεια ομιλίας του στο Βερολίνο, ο Μαρκ Ρούτε δήλωσε ότι πάρα πολλά είναι τα μέλη της Συμμαχίας που δεν αισθάνονται πόσο επείγοντα χαρακτήρα έχει η απειλή της Ρωσίας κατά της Ευρώπης και πρέπει γρήγορα να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες και την αμυντική παραγωγή για να αποτρέψουν έναν πόλεμο κλίμακας ανάλογης με αυτούς που γνώρισαν οι προηγούμενες γενιές.
«Είμαστε ο επόμενος στόχος της Ρωσίας. Φοβάμαι ότι πάρα πολλοί είναι οι επαναπαυμένοι. Πάρα πολλοί δεν αισθάνονται πόσο επείγον είναι αυτό. Και πάρα πολλοί είναι αυτοί που πιστεύουν ότι ο χρόνος είναι με το μέρος μας. Δεν είναι. Τώρα είναι η ώρα για δράση», είπε.
«Η σύγκρουση βρίσκεται στις πόρτες μας. Η Ρωσία επανέφερε τον πόλεμο στην Ευρώπη. Και πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι», πρόσθεσε.
Η Ρωσία μπορεί να είναι έτοιμη να χρησιμοποιήσει στρατιωτική δύναμη κατά του ΝΑΤΟ εντός πέντε ετών, προειδοποίησε ο γενικός γραμματέας της Ατλαντικής Συμμαχίας.