Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ πίεσε συμμάχους των ΗΠΑ και στην Κίνα να συμμετάσχουν σε επιχείρηση για να καταστεί ασφαλής η ναυσιπλοΐα κι άρα η μεταφορά υδρογονανθράκων μέσω του στενού του Χορμούζ, την ώρα που μεγάλες οικονομίες αρχίζουν σήμερα να αποδεσμεύουν ποσότητες πετρελαίου από τα στρατηγικά τους αποθέματα για να αποτρέψουν σοκ ελλείψεων στην αγορά.
Τη 17η ημέρα του πολέμου που έχει βάλει φωτιά στη Μέση Ανατολή, ο στρατός του Ισραήλ συνέχισε να βομβαρδίζει τη νύχτα τον Λίβανο και την ιρανική πρωτεύουσα, την Τεχεράνη. Στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το διεθνές αεροδρόμιο του Ντουμπάι, από τους κυριότερους κόμβους της παγκόσμιας αεροπορικής κίνησης, έκλεισε προσωρινά, αφού ξέσπασε πυρκαγιά σε δεξαμενή καυσίμων εξαιτίας επιδρομής drone.
Επαναλαμβάνοντας πως οι ένοπλες δυνάμεις έχουν «αποδεκατιστεί» έπειτα από τους αεροπορικούς βομβαρδισμούς που διαρκούν πάνω από δυο εβδομάδες, ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ υποστήριξε ότι η κυβέρνησή του διεξάγει συνομιλίες με την Τεχεράνη, αλλά δεν βρίσκεται ακόμη στην ημερήσια διάταξη συμφωνία για να τελειώσει η ένοπλη σύρραξη.
Επικοινωνία Στάρμερ – Τραμπ για την επαναλειτουργία των Στενών Ορμούζ – Επαφές Πεζεσκιάν-Μακρόν
«Ναι, συζητάμε μαζί τους. Αλλά δεν νομίζω πως είναι διόλου έτοιμοι» να κλείσουν συμφωνία, είπε σε δημοσιογράφους που τον συνόδευαν στο προεδρικό αεροσκάφος αναφερόμενος στους ιρανούς ηγέτες, προσθέτοντας «δεν είναι πολύ μακριά».
Δεν εξήγησε με ποιον ακριβώς διεξάγονται διαπραγματεύσεις, ούτε ποιο είναι το περιεχόμενό τους.
Παράλληλα, σε συνέντευξη που παραχώρησε στους Financial Times και δημοσιεύθηκε χθες Κυριακή, ο αμερικανός πρόεδρος ενέτεινε την πίεση σε συμμάχους του και στην Κίνα, απαιτώντας να στείλουν πολεμικά πλοία στο στενό του Χορμούζ, από το οποίο διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που προορίζονται για τις διεθνείς αγορές, και από το οποίο είναι εξαρτημένες σε μεγάλο βαθμό οι ασιατικές και οι ευρωπαϊκές οικονομίες.
«Είναι απόλυτα προσήκον αυτοί που ωφελούνται από αυτό το στενό να συμβάλλουν να εγγυηθούμε πως δεν θα συμβεί τίποτα άσχημο εκεί πέρα», είπε ο αμερικανός πρόεδρος, που προ ημερών διαβεβαιώσει ότι το αμερικανικό πολεμικό ναυτικό θα αρχίσει «πολύ σύντομα» να «συνοδεύει» πετρελαιοφόρα δεξαμενόπλοια στο στενό.
Ο κ. Τραμπ διεμήνυσε ότι θα υπάρξουν «πολύ κακές συνέπειες για το μέλλον του NATO» αν τα κράτη μέλη της συμμαχίας δεν συμμορφωθούν προς την απαίτησή του αυτή, ενώ απείλησε επίσης να προχωρήσει σε αναβολή της επίσκεψής του στην Κίνα, από την 31η Μαρτίου ως τη 2η Απριλίου.
Σύμφωνα με χθεσινό δημοσίευμα του ειδησεογραφικού ιστότοπου Axios, η κυβέρνηση του προέδρου Τραμπ επιδιώκει να σχηματιστεί «συνασπισμός για το στενό του Χορμούζ» και επίσης ζυγίζει επιλογές για να καταλάβει το νησί Χαργκ, κρίσιμης σημασίας πετρελαιοεξαγωγικό κόμβο του Ιράν.
ΟΧΙ ΑΠΟ ΓΕΡΜΑΝΙΑ
Ο υπουργός Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ απέκλεισε το ενδεχόμενο γερμανικής συμμετοχής στην διασφάλιση του στενού του Χορμούζ, απαντώντας εμμέσως στο αίτημα των ΗΠΑ για στρατιωτική υποστήριξη από τις χώρες «που λαμβάνουν πετρέλαιο μέσω του στενού», ενώ εξέφρασε επιφυλάξεις σχετικά με πιθανή επέκταση της ήδη υπάρχουσας αποστολής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην περιοχή.
«Δεν θα συμμετάσχουμε σε αυτή τη σύγκρουση», δήλωσε το βράδυ της Κυριακής ο κ. Βάντεφουλ σε συνέντευξή του στο πρώτο κανάλι της γερμανικής τηλεόρασης ARD και πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ του είπαν ότι οι επιθέσεις τους είχαν ως στόχο την καταστροφή των στρατιωτικών δυνατοτήτων του Ιράν – ιδίως των πυρηνικών και πυραυλικών προγραμμάτων του. «Η Γερμανία αναμένει να ενημερωθεί όταν αυτό επιτευχθεί. Τότε θα χαρούμε πολύ να συμμετάσχουμε στις διαπραγματεύσεις», τόνισε και επανέλαβε ότι «μόνο μια λύση μέσω διαπραγματεύσεων μπορεί να εγγυηθεί την ασφάλεια στο στενό του Χορμούζ και στην Ερυθρά Θάλασσα».
Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με μια πιθανή επέκταση της ναυτικής αποστολής της ΕΕ “Aspides” στο στενό του Χορμούζ, ο υπουργός Εξωτερικών δήλωσε “πολύ επιφυλακτικός” για το αν θα μπορούσε κάτι τέτοιο να προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια, καθώς η αποστολή στην Ερυθρά Θάλασσα, όπου στην πραγματικότητα εδρεύει, «δεν είναι αποτελεσματική». Ασφάλεια μπορεί να υπάρξει μόνο εφόσον τελειώσει η στρατιωτική σύγκρουση, υπογράμμισε ο Γιόχαν Βάντεφουλ, ενώ παραδέχθηκε ότι ο πόλεμος δεν ήταν «άμεσα αναμενόμενος» και ότι «δεν είναι απολύτως σαφές» πότε θα τελειώσει. Είναι σαφές, σημείωσε, ότι η Ευρώπη παρέχει πάντα εποικοδομητική υποστήριξη στην διασφάλιση των θαλασσίων οδών. Ξεκαθάρισε όμως και ότι δεν βλέπει «καμία άμεση ανάγκη και σίγουρα όχι για συμμετοχή της Γερμανίας».
Την αντίθεσή τους στο ενδεχόμενο συμμετοχής της Γερμανίας σε τέτοια επιχείρηση εξέφρασαν ήδη οι Πράσινοι και η Αριστερά, ενώ και ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς είχε δηλώσει προχθές από τη Νορβηγία ότι «επί του παρόντος δεν υπάρχει λόγος να εξεταστεί ένα στρατιωτικό μέτρο ασφάλειας στις θαλάσσιες οδούς», τονίζοντας ότι η Γερμανία ούτε συμμετέχει στον πόλεμο ούτε επιθυμεί να συμμετάσχει στο μέλλον. «Όλες οι προσπάθειές μας επικεντρώνονται στον τερματισμό του πολέμου», ανέφερε ο κ. Μερτς.
Αρνήσεις της Ιαπωνίας και της Αυστραλίας
Οι απαντήσεις που έχει λάβει μέχρι στιγμής δεν είναι και πολύ ενθαρρυντικές.
Η Ιαπωνία, η οποία -στη θεωρία τουλάχιστον- έχει αποκηρύξει διά παντός την εμπλοκή της σε πόλεμο με το ειρηνιστικό Σύνταγμά της που κυρώθηκε το 1947, «δεν προβλέπει» τέτοια ανάπτυξη, σύμφωνα με τον υπουργό Άμυνας Σιντζίρο Κοϊζούμι. Η πρωθυπουργός Σανάε Τακαΐτσι έκρινε από την πλευρά της ότι οποιαδήποτε τέτοια επιχείρηση θα ήταν «εξαιρετικά δύσκολη από νομικής πλευράς».
«Δεν θα στείλουμε (πολεμικό) πλοίο στο στενό του Χορμούζ», είπε παράλληλα η υπουργός Μεταφορών της Αυστραλίας Κάθριν Κινγκ.
Το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν προειδοποίησε τις χώρες που σκοπεύουν να ανταποκριθούν στην αξίωση της Ουάσιγκτον, καλώντας τις να «απέχουν από οποιαδήποτε ενέργεια θα μπορούσε να οδηγήσει σε κλιμάκωση και εξάπλωση της σύγκρουσης».
Οι τιμές του πετρελαίου, που απογειώθηκαν μετά το ξέσπασμα του πολέμου την 28η Φεβρουαρίου, φάνταζαν μάλλον σταθερές -αλλά γύρω στα 100 δολάρια το βαρέλι- νωρίτερα στις συναλλαγές στις ασιατικές αγορές.
Οι χώρες μέλη του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΔΟΕ) αποφάσισαν την περασμένη εβδομάδα να αποδεσμεύσουν όλες μαζί 400 εκατομμύρια βαρέλια από τα στρατηγικά τους αποθέματα. Η ποσότητα είναι άνευ προηγουμένου τα 50 χρόνια ιστορίας του θεσμού αυτού.
Σήμερα η Ιαπωνία, που εξαρτάται σχεδόν απόλυτα (κατά περίπου 95%) από τις εισαγωγές αργού από τη Μέση Ανατολή, επιβεβαίωσε πως άρχισε να διαθέτει μέρος των αποθεμάτων της, τα οποία συγκαταλέγονται στα μεγαλύτερα του πλανήτη, στην αγορά.
Στο πεδίο, ο πόλεμος δεν υπάρχει καμιά ένδειξη πως κοπάζει.
Βομβαρδισμοί του Ισραήλ στην Τεχεράνη και στον Λίβανο
Ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε τα ξημερώματα ότι άρχισε να διεξάγει νέο «κύμα πληγμάτων ευρείας κλίμακας» στην Τεχεράνη, βάζοντας στο στόχαστρο «υποδομές του τρομοκρατικού ιρανικού καθεστώτος», ενώ συνέχισε επίσης τα αεροπορικά πλήγματα στον νότιο τομέα της Βηρυτού, προπυργίου του σιιτικού κινήματος Χεζμπολά, που πρόσκειται στην Ισλαμική Δημοκρατία.
Ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας, ο Αμπάς Αραγτσί, κατήγγειλε από την άλλη τις πρώτες πρωινές ώρες ότι οι ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ προκαλούν ανυπολόγιστη καταστροφή στο φυσικό περιβάλλον του Ιράν, πως διαπράττουν «οικοκτονία», έπειτα από αλλεπάλληλους βομβαρδισμούς σε εγκαταστάσεις αποθήκευσης πετρελαίου στην Τεχεράνη τις τελευταίες ημέρες.
«Οι κάτοικοι αντιμετωπίζουν μακροπρόθεσμη ζημιά στην υγεία τους», καθώς «η μόλυνση του εδάφους και του νερού στο υπέδαφος θα μπορούσαν να έχουν συνέπειες για γενιές» ολόκληρες, τόνισε ο κ. Αραγτσί μέσω X.
Στο Ισραήλ, κηρύχθηκε για λίγη ώρα συναγερμός τα ξημερώματα, μετά τον εντοπισμό πυραύλων που εκτοξεύτηκαν από το Ιράν.
Αφότου άρχισε ο πόλεμος το Ιράν πλήττει επίσης στρατιωτικές βάσεις και οικονομικά συμφέροντα των ΗΠΑ σε γειτονικές χώρες του Κόλπου, καθώς επίσης και πολιτικές υποδομές, όπως αεροδρόμια, λιμάνια και πετρελαϊκές εγκαταστάσεις.
Ο ΥΠΕΞ του Ιράν Αραγτσί δικαιολόγησε τις επιθέσεις αυτές επισημαίνοντας τις «πολλές αποδείξεις» που τεκμηριώνουν κατ’ αυτόν ότι οι αμερικανικές βάσεις στον Κόλπο χρησιμοποιούνται για να γίνονται επιθέσεις εναντίον της χώρας του.
Σήμερα το διεθνές αεροδρόμιο του Ντουμπάι ανέστειλε προσωρινά τη λειτουργία του, έπειτα από πυρκαγιά σε δεξαμενή καυσίμου οφειλόμενη σε επιδρομή μη επανδρωμένου εναέριου οχήματος, σύμφωνα με τις αρχές του εμιράτου.
Πέντε άνθρωποι τραυματίστηκαν παράλληλα όταν έπληξαν ρουκέτες το διεθνές αεροδρόμιο της Βαγδάτης, της πρωτεύουσας του Ιράκ, όπου βρίσκεται επίσης αμερικανική διπλωματική εγκατάσταση, σύμφωνα με πηγές προσκείμενες στις ιρακινές δυνάμεις ασφαλείας.
«Συζητάμε με το Ιράν αλλά δεν είναι ακόμη έτοιμοι να κλείσουν συμφωνία»
Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε χθες Κυριακή το βράδυ ότι η κυβέρνησή του διεξάγει συνομιλίες με το Ιράν, αλλά η Τεχεράνη δεν είναι ακόμη «έτοιμη» να τερματίσει τον πόλεμο.
«Ναι, έχουμε συνομιλίες μαζί τους. Αλλά δεν νομίζω πως είναι έτοιμοι» να κλείσουν συμφωνία, πρόσθεσε στον Τύπο, αναφερόμενος στους ιρανούς ηγέτες, «αν και δεν είναι πολύ μακριά». Ο αρχηγός του αμερικανικού κράτους δεν εξήγησε με ποιον γίνονται οι συνομιλίες, ούτε ποιο είναι το περιεχόμενό τους, τονίζοντας πάντως πως οι ένοπλες δυνάμεις του Ιράν έχουν «αποδεκατιστεί» εν μέσω των συνεχιζόμενων αεροπορικών βομβαρδισμών των ΗΠΑ και του Ισραήλ από την 28η Φεβρουαρίου.