Αδιέξοδο στις διαβουλεύσεις των Ευρωπαίων ηγετών για τον επταετή προυπολογισμό της ΕΕ . Οι «27» παρέμειναν αμετακίνητοι στις θέσεις τους, εντείνοντας τις ανησυχίες ότι οι διαπραγματεύσεις μπορεί να παραταθούν μέσα στο 2027, προκαλώντας σημαντικές καθυστερήσεις στη χρηματοδότηση ευρωπαϊκών προγραμμάτων.
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα αναμένεται να παρουσιάσει μέσα στις επόμενες εβδομάδες νέα πρόταση, η οποία θα επιχειρήσει να γεφυρώσει τις μεγάλες διαφορές μεταξύ των κρατών-μελών. Ήδη, έχει προγραμματιστεί έκτακτη Σύνοδος Κορυφής για τις 26 Νοεμβρίου.
Μέχρι πρόσφατα, οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες είχαν δεσμευτεί να ολοκληρώσουν τις διαπραγματεύσεις για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της περιόδου 2028-2034 έως τον Δεκέμβριο του 2026.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η νέα προσέγγιση θα επιδιώκει να διατηρήσει σε χαμηλά επίπεδα τις εθνικές εισφορές στον κοινοτικό προϋπολογισμό, προβλέποντας παράλληλα ένα νέο πακέτο φόρων σε επίπεδο ΕΕ για τη χρηματοδότησή του. Επιπλέον, θα επιχειρήσει να διασφαλίσει επαρκή δημοσιονομική ευελιξία για την αντιμετώπιση απρόβλεπτων δαπανών.
Στην προσπάθεια εξεύρεσης συμβιβασμού, ο Κόστα προτίθεται να εξετάσει νέες πηγές χρηματοδότησης του κοινοτικού προϋπολογισμού.
Σύμφωνα με δύο Ευρωπαίους διπλωμάτες που επικαλείται το Politico, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου δεσμεύτηκε να μελετήσει τις προτάσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για επιβολή φόρων στις εταιρείες κρυπτονομισμάτων, στον διαδικτυακό τζόγο και στους μεγάλους τεχνολογικούς ομίλους.
Ελληνική πρόταση για έσοδα από τις άδειες δικτύων 6G
Η πρόταση προβλέπει ουσιαστικά την αξιοποίηση μελλοντικών εσόδων από την παραχώρηση αδειών 6G ως πρόσθετης πηγής χρηματοδότησης της ΕΕ, περιορίζοντας την ανάγκη για υψηλότερες εθνικές συνεισφορές.
Η Ιρλανδική Προεδρία και ο Μερτς
Το Σάββατο η ιρλανική προεδρία είχε καταθέσει συμβιβαστική πρόταση, που προβλέπει περικοπές 8% σε σχέση με το αρχικό σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Λίγο αργότερα ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς απέρριψε την πρόταση ως απαράδεκτη, λέγοντας ότι δεν μπορεί να αποτελέσει “βάση για συμφωνία”.
Ο καγκελάριος λέει ότι απαιτείται μία πρόταση που θα είναι ρεαλιστική για όσους επωμίζονται το κύριο βάρος της χρηματοδότησης. Τόσο η Γερμανία, όσο και άλλες “φειδωλές” χώρες του Βορρά ζητούν περικοπές εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ. Κάθε μία από αυτές τις χώρες είναι “καθαρός πληρωτής” ή “καθαρός συνεισφορέας” στην ΕΕ, δηλαδή συνεισφέρει στον κοινοτικό προϋπολογισμό πολύ περισσότερα χρήματα από όσα λαμβάνει μέσω επιδοτήσεων.
Ο καγκελάριος Μερτς διαφωνεί όχι μόνο για το συνολικό ποσό του προϋπολογισμού, αλλά και για τη σημερινή λογική κατανομής των περικοπών. Διότι σήμερα προβλέπονται περικοπές ακόμη και σε τομείς που θεωρητικά θα εμφανίσουν αυξημένες χρηματοδοτικές ανάγκες στα επόμενα χρόνια, όπως η ανταγωνιστικότητα, η έρευνα, η άμυνα, η εξωτερική πολιτική και η αναπτυξιακή βοήθεια.
Κάθε κυβέρνηση επιδιώκει να εξασφαλίσει όσο το δυνατόν περισσότερα κονδύλια από τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, περιορίζοντας ταυτόχρονα τη δική της οικονομική συνεισφορά.
Η κύρια αντιπαράθεση διεξάγεται ανάμεσα σε δύο στρατόπεδα. Από τη μία πλευρά βρίσκονται οι λεγόμενες «φειδωλές» χώρες, μια συμμαχία έξι κρατών που συνεισφέρουν στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό περισσότερα από όσα λαμβάνουν, με επικεφαλής τη Γερμανία. Οι χώρες αυτές ζητούν σημαντική μείωση του συνολικού ύψους των δαπανών.
Στην αντίπερα όχθη βρίσκεται η ομάδα των «Φίλων της Συνοχής», μια συμμαχία 17 χωρών της νότιας και ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες επιδιώκουν τη διατήρηση των παραδοσιακών χρηματοδοτικών προγραμμάτων της ΕΕ, ιδιαίτερα εκείνων που στηρίζουν τις οικονομικά ασθενέστερες περιφέρειες.
Ωστόσο, ούτε τα δύο αυτά στρατόπεδα εμφανίζονται απολύτως ενωμένα ως προς τις προτεραιότητές τους.
Στην ομάδα των «Φίλων της Συνοχής», χώρες όπως η Ισπανία και η Ιταλία έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη διατήρηση των αγροτικών επιδοτήσεων, ενώ τα κράτη της Βαλτικής επιδιώκουν την ενίσχυση των αμυντικών δαπανών λόγω της γεωγραφικής τους εγγύτητας με τη Ρωσία.
Στην πλευρά των «φειδωλών», η Γερμανία και η Σουηδία θεωρούνται οι πιο αδιάλλακτες ως προς την ανάγκη περικοπών, ενώ η Φινλανδία επιθυμεί να προστατεύσει τις χρηματοδοτήσεις προς τους αγρότες της.
Η Γαλλία, η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της ΕΕ, δεν έχει ακόμη επιλέξει ξεκάθαρα στρατόπεδο, καθώς βρίσκεται αντιμέτωπη με το δίλημμα ανάμεσα στις ευρωπαϊκές φιλοδοξίες της και στο δημοσιονομικό της έλλειμμα, το οποίο έχει ξεφύγει από τον έλεγχο.
Το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο εμφανίζονται επίσης αναποφάσιστα ως προς τη στάση που θα τηρήσουν μεταξύ των δύο ομάδων.
