Μια νέα συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν φαίνεται να βρίσκεται προ των πυλών, με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να δηλώνει ότι οι δύο πλευρές είναι έτοιμες να προχωρήσουν στην υπογραφή ενός μνημονίου κατανόησης.
Σύμφωνα με το ειδησεογραφικό μέσο «Axios», το οποίο επικαλείται ενημερωμένη πηγή, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν θα πραγματοποιήσουν πυρηνικές διαπραγματεύσεις κατά τη διάρκεια της περιόδου της εκεχειρίας, στο πλαίσιο μνημονίου κατανόησης που περιλαμβάνει μηχανισμό διαχείρισης των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Axios από διπλωματικές και αμερικανικές πηγές, το κείμενο της συμφωνίας προβλέπει άμεση επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ χωρίς επιβολή διοδίων, σταδιακή άρση κυρώσεων κατά της Τεχεράνης και παράταση της εκεχειρίας για διάστημα 60 ημερών, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, κατά την οποία θα διεξαχθούν διαπραγματεύσεις για το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.
Σύμφωνα με το Axios, τέσσερα αμερικανικά αεροσκάφη που μεταφέρουν εξοπλισμό για τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, απογειώθηκαν την Πέμπτη προς την Ευρώπη με σκοπό την υπογραφή μιας πιθανής συμφωνίας με το Ιράν.
Το Axios μετέδωσε επίσης, επικαλούμενο αμερικανική πηγή, ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου επικοινώνησε πρόσφατα με πρόσωπα που βρίσκονται κοντά στη διοίκηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, προκειμένου να ενημερωθεί για την πορεία της συμφωνίας.
Παράλληλα, Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι η επίτευξη προκαταρκτικής συμφωνίας προέκυψε έπειτα από διαπραγματεύσεις υπό τη μεσολάβηση του Κατάρ με τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών.
Επιπλέον επισημάνθηκε ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν προετοιμάζονται για τη διεξαγωγή πυρηνικών συνομιλιών κατά τη διάρκεια της εκεχειρίας.
«Απομάκρυνση του εμπλουτισμένου ουρανίου»;
Το γραφείο του ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου παράλληλα ανέφερε μέσω X ότι ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ του «υποσχέθηκε» ότι η τελική συμφωνία θα συμπεριλαμβάνει –μεταξύ άλλων– την «απομάκρυνση του εμπλουτισμένου ουρανίου» από το Ιράν, παρότι η Τεχεράνη έχει πει επανειλημμένα πως δεν θα δεχτεί τίποτα τέτοιο.
«Με βάση το γεγονός ότι οι συνομιλίες με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν εξετάστηκαν και εγκρίθηκαν από τα υψηλότερα επίπεδα της ιρανικής ηγεσίας (…) ακύρωσα τα πλήγματα και τους βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν απόψε», ανέφερε νωρίτερα ο Ντόναλντ Τραμπ μέσω Truth Social. «Η στιγμή και ο τόπος της υπογραφής θα ανακοινωθούν σύντομα», πρόσθεσε.
Προτού κάνει ακόμη μια θεαματική μεταβολή, ο αμερικανός πρόεδρος επέσειε την απειλή πως «θα πλήξουμε πολύ σκληρά» το Ιράν το βράδυ της Πέμπτης προς Παρασκευή κι ότι ο στρατός του θα «έπαιρνε το νησί Χαργκ», όπου βρίσκεται ο κυριότερος ιρανικός πετρελαιοεξαγωγικός τερματικός σταθμός.
Ο κυριότερος διαπραγματευτής της Τεχεράνης, ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, επέκρινε τις «λαθεμένες στρατηγικές και τις παρορμητικές αποφάσεις» προειδοποιώντας πως οι ΗΠΑ θα παγιδευτούν σε «ατελείωτο τέλμα».
Ήδη την Τρίτη ο Ντόναλντ Τραμπ μίλαγε για άμεσα επικείμενη συμφωνία με το Ιράν –για 38η φορά από την έναρξη του πολέμου, σύμφωνα με καταμέτρηση του CNN– προτού ανακρούσει πρύμνα κατηγορώντας την Τεχεράνη πως «περνάει για κορόιδα» τον ίδιο και την κυβέρνησή του.
Οι τιμές του πετρελαίου πέφτουν
Οι τιμές του πετρελαίου σημείωναν πτώση τις πρώτες πρωινές ώρες, μετά τις δηλώσεις του ρεπουμπλικάνου. Αυτή του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, ποικιλίας αναφοράς στις διεθνείς αγορές, υποχωρούσε κατά 1,57%, στα 88,96 δολάρια στην Ασία, ενώ χθες έκλεισε κάτω από 90, ενώ η αντίστοιχη αμερικανική ποικιλία WTI στα 87,71.
Η κατάπαυση του πυρός στη Μέση Ανατολή, που τέθηκε σε εφαρμογή την 8η Απριλίου, γενικά άντεχε ως το περασμένο σαββατοκύριακο, αλλά αυτή η εβδομάδα σημαδεύτηκε από ευρείες εχθροπραξίες, τρεις μήνες μετά το ξέσπασμα του πολέμου με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση εναντίον του Ιράν την 28η Φεβρουαρίου.
Είναι «δύσκολο να παραμείνουμε αισιόδοξοι», συνόψισε χθες η κυβέρνηση του Πακιστάν, χώρας που μεσολαβεί.
Στο πεδίο, ο αμερικανικός στρατός «κατέρριψε» δυο ιρανικά drones τη νύχτα, είπε αμερικανός αξιωματούχος στο Ρόιτερς. Μια ημέρα νωρίτερα, έβαλε στο στόχαστρο «στρατιωτικές εγκαταστάσεις επιτήρησης, συστήματα επικοινωνιών και εγκαταστάσεις αντιαεροπορικής άμυνας» σε «όλο» το Ιράν, σύμφωνα με ανακοίνωση του.
Τρεις άνθρωποι τραυματίστηκαν, σύμφωνα με μέσα ενημέρωσης στο Ιράν, που έκαναν λόγο για εκρήξεις στη νήσο Κεσμ, στη Μινάμπ, στη Σιρίκ και στο λιμάνι της Μπαντάρ Αμπάς, αλλά και σε τοποθεσίες πιο κοντά στην πρωτεύουσα.
Ο ιρανικός στρατός ανταπέδωσε εκτοξεύοντας κάπου είκοσι πυραύλους εναντίον αμερικανικής βάσης στην Αζράκ, στην Ιορδανία –όλοι αναχαιτίστηκαν κατά την Αμάν– και βάζοντας ξανά στο στόχαστρο μοναρχίες του Κόλπου. Στο Μπαχρέιν, παιδί τραυματίστηκε. Στο Κουβέιτ, έγινε λόγος για «τραυματισμούς», χωρίς να γίνει σαφής ο αριθμός και η σοβαρότητά τους.
Το Ορμούζ κλειστό
Το στρατηγικής σημασίας στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται σε παγκόσμια κλίμακα, παραμένει το επίκεντρο της έντασης. Οι ιρανικές αρχές ανακοίνωσαν πως το κλείνουν εντελώς «μέχρι νεοτέρας διαταγής», ενώ μέχρι χθες επιτρεπόταν ο διάπλους περίπου είκοσι πλοίων ημερησίως.
Η Τεχεράνη έκλεισε de facto το στενό από το ξέσπασμα του πολέμου. Οι ΗΠΑ επέβαλαν σε αντίποινα αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια.
Η ένοπλη σύρραξη αναζωπυρώθηκε την Κυριακή, όταν το Ιράν εκτόξευσε πυραύλους εναντίον του Ισραήλ, για πρώτη φορά αφότου ανακοινώθηκε η εύθραυστη κατάπαυση του πυρός, σε αντίποινα για ισραηλινούς βομβαρδισμούς στη Βηρυτό.
Η Τεχεράνη, προστάτιδα δύναμη της Χεζμπολάχ του Λιβάνου, επιμένει ότι ο Λίβανος, όπου ενεπλάκησαν σε νέο πόλεμο τη 2η Μαρτίου οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις με το σιιτικό κίνημα, πρέπει να συμπεριληφθεί στην όποια συμφωνία με τις ΗΠΑ προκειμένου να τερματιστεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Η Ουάσιγκτον θέλει το ζήτημα αυτό να διαχωριστεί.
Το Ισραήλ ανταπέδωσε εξαπολύοντας αεροπορικές επιδρομές, προτού τα δυο κράτη, ορκισμένοι εχθροί, ανακοινώνουν την αναστολή των εχθροπραξιών, όπως απαίτησε ο Ντόναλντ Τραμπ.
Το Ισραήλ, που σφυροκοπεί τον Λίβανο, λέει ότι έχει σκοπό να «εξαλείψει» τη Χεζμπολάχ.
Πάνω από 3.700 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί στους βομβαρδισμούς και στις επιχειρήσεις στη λιβανική επικράτεια, κατά επίσημα δεδομένα, ιδίως στο νότιο τμήμα της, μέρος του οποίου πλέον κατέχει ο ισραηλινός στρατός.