Ο διευθύνων σύμβουλος της Exxon Mobil, Darren Woods, προειδοποιεί ότι η παγκόσμια αγορά δεν έχει ακόμη απορροφήσει τον πλήρη αντίκτυπο της πρωτοφανούς διαταραχής στην προσφορά πετρελαίου, η οποία προκλήθηκε από τον πόλεμο με το Ιράν και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Όπως επισημαίνει, η μέχρι στιγμής σχετική ανθεκτικότητα των τιμών δεν αντανακλά την πραγματική έκταση της κρίσης. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι προσωρινοί μηχανισμοί στήριξης της αγοράς εξακολουθούν να λειτουργούν, όπως τα πετρελαιοφόρα που βρίσκονταν ήδη σε μεταφορά, η απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων και η μείωση των εμπορικών αποθεμάτων. Ωστόσο, οι παράγοντες αυτοί δεν μπορούν να διατηρηθούν επ’ αόριστον.
Ο Woods τονίζει ότι καθώς η σύγκρουση παρατείνεται, οι εναλλακτικές πηγές προσφοράς θα εξαντληθούν, οδηγώντας αναπόφευκτα σε πιο έντονες πιέσεις στην αγορά. Σε αυτό το πλαίσιο, ενδεχόμενη διατήρηση του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ θα πυροδοτήσει σημαντική άνοδο στις τιμές του πετρελαίου, καθώς θα περιοριστεί δραστικά η ροή από μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες παγκοσμίως.
Παράλληλα, ο επικεφαλής της Exxon υπογραμμίζει ότι τα τρέχοντα επίπεδα τιμών παραμένουν δυσανάλογα χαμηλά σε σχέση με το μέγεθος της διαταραχής, θυμίζοντας περισσότερο ιστορικούς μέσους όρους της τελευταίας δεκαετίας παρά συνθήκες κρίσης. Η εξέλιξη αυτή υποδηλώνει ότι η αγορά ενδέχεται να υποτιμά τον κίνδυνο.
Στο επιχειρησιακό επίπεδο, οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές. Η Exxon εκτιμά ότι η παραγωγή της στη Μέση Ανατολή μπορεί να μειωθεί σημαντικά, ενώ ταυτόχρονα περιορίζεται και η τροφοδοσία προς τα διυλιστήρια διεθνώς. Ήδη, περίπου το 15% της συνολικής παραγωγής της εταιρείας έχει επηρεαστεί, γεγονός που αποτυπώνει το εύρος της κρίσης στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Επιπλέον, οι γεωπολιτικές εντάσεις έχουν επεκταθεί και στον τομέα του φυσικού αερίου, με επιθέσεις σε εγκαταστάσεις στο Κατάρ να πλήττουν παραγωγικές μονάδες στις οποίες συμμετέχει η Exxon, ενισχύοντας περαιτέρω την αβεβαιότητα στον ενεργειακό κλάδο.
Ακόμη και σε περίπτωση αποκλιμάκωσης, η επιστροφή στην κανονικότητα δεν θα είναι άμεση. Ο Woods εκτιμά ότι θα απαιτηθεί χρονικό διάστημα ενός έως δύο μηνών για την πλήρη αποκατάσταση των ροών πετρελαίου, καθώς θα πρέπει να επανατοποθετηθούν τα δεξαμενόπλοια και να εξομαλυνθούν οι καθυστερήσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Τέλος, υπογραμμίζεται ότι μετά το πέρας της κρίσης, η ανάγκη αναπλήρωσης στρατηγικών και εμπορικών αποθεμάτων θα δημιουργήσει ένα νέο κύμα ζήτησης, το οποίο αναμένεται να ασκήσει πρόσθετες ανοδικές πιέσεις στις τιμές.
Συνολικά, η εικόνα που διαμορφώνεται είναι ότι η ενεργειακή αγορά βρίσκεται μπροστά σε μια πιθανή δεύτερη φάση έντονων ανατιμήσεων, με τις εξελίξεις να εξαρτώνται άμεσα από τη διάρκεια και την έκβαση της γεωπολιτικής κρίσης στον Περσικό Κόλπο.
