Η αυξανόμενη γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή εντείνει την αβεβαιότητα γύρω από τις μακροοικονομικές προοπτικές της Ευρώπης, με την UBS να προειδοποιεί ότι ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη θα κινηθεί υψηλότερα και η οικονομική ανάπτυξη χαμηλότερα από τις προηγούμενες εκτιμήσεις.
Οι αναλυτές της τράπεζας σημειώνουν ότι η τελική επίπτωση θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη διάρκεια και την ένταση της σύγκρουσης, παράγοντες που παραμένουν ακόμη άγνωστοι. Σε αυτό το περιβάλλον αβεβαιότητας, η UBS επιλέγει να εξετάσει εναλλακτικά σενάρια για την πορεία της ευρωπαϊκής οικονομίας, προκειμένου να εκτιμηθούν οι πιθανές επιπτώσεις ενός ενεργειακού σοκ.
Στο βασικό της σενάριο πριν από την κλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων, η UBS προέβλεπε ότι η οικονομία της Ευρωζώνης θα αναπτυσσόταν κατά 1,3% το 2026 και κατά 1,4% το 2027. Η εκτίμηση αυτή στηριζόταν στην ανθεκτικότητα της εσωτερικής ζήτησης, η οποία ενισχύεται από τη χαμηλή ανεργία, την αύξηση των μισθών, τις υψηλές αποταμιεύσεις των νοικοκυριών και τη δημοσιονομική στήριξη. Παράλληλα, ο πληθωρισμός αναμενόταν να κινηθεί κοντά στον στόχο του 2%, επιτρέποντας στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να διατηρήσει τα επιτόκια περίπου στο ίδιο επίπεδο. Σύμφωνα με την UBS, αυτό το πλαίσιο δημιουργεί μια σχετικά ισχυρή αφετηρία για την Ευρωζώνη απέναντι σε ένα πιθανό ενεργειακό σοκ.
Στο πρώτο εναλλακτικό σενάριο, η τράπεζα εξετάζει την περίπτωση ενός προσωρινού ενεργειακού σοκ διάρκειας περίπου πέντε εβδομάδων, με το πετρέλαιο να διαμορφώνεται γύρω στα 100 δολάρια το βαρέλι και την τιμή του φυσικού αερίου στα 53 ευρώ. Σε αυτή την περίπτωση, ο πληθωρισμός, που βρισκόταν στο 1,9% τον Φεβρουάριο, εκτιμάται ότι θα αυξηθεί στο 2,5% τον Απρίλιο και θα κορυφωθεί στο 2,6% τον Μάιο.
Οι επιπτώσεις θα προέλθουν κυρίως από τις υψηλότερες τιμές καυσίμων, ενώ η επίδραση από το φυσικό αέριο εκτιμάται ότι θα είναι πιο περιορισμένη σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα. Μεταξύ των μεγάλων οικονομιών της Ευρωζώνης, οι αυξήσεις τιμών αναμένεται να γίνουν αισθητές πιο γρήγορα στην Ισπανία και την Ιταλία, ενώ στη Γερμανία και τη Γαλλία η μετακύλιση των αυξήσεων αναμένεται να είναι πιο σταδιακή.
Συνολικά, η UBS θεωρεί ότι πρόκειται για ένα βραχυπρόθεσμο ενεργειακό σοκ με περιορισμένες επιπτώσεις στον δομικό πληθωρισμό. Σε αυτό το σενάριο, ο μέσος πληθωρισμός θα είναι μόλις 0,1 ποσοστιαία μονάδα υψηλότερος το 2026, στο 2,3%, ενώ για το 2027 θα παραμείνει στο 2%. Παράλληλα, η ανάπτυξη θα επηρεαστεί ελάχιστα, υποχωρώντας κατά 0,1 ποσοστιαία μονάδα το 2026, στο 1,1%, χωρίς μεταβολή για το 2027 και το 2028.
Στο δεύτερο σενάριο, η UBS εξετάζει μια παρατεταμένη ενεργειακή κρίση διάρκειας περίπου τριών μηνών, με τις τιμές της ενέργειας να παραμένουν υψηλές έως και τον Ιούνιο. Σε αυτή την περίπτωση, ο πληθωρισμός θα αυξηθεί πιο έντονα, φτάνοντας στο 2,6% τον Απρίλιο και κορυφώνοντας περίπου στο 3%, σημαντικά υψηλότερα από το βασικό σενάριο.
Η μεγαλύτερη διάρκεια του σοκ αναμένεται να προκαλέσει εντονότερες δευτερογενείς επιπτώσεις στον δομικό πληθωρισμό, οδηγώντας τον μέσο πληθωρισμό στο 2,4% το 2026 και στο 2,1% το 2027, δηλαδή υψηλότερα κατά 0,2 και 0,1 ποσοστιαία μονάδα αντίστοιχα σε σχέση με το αρχικό σενάριο.
Αρνητικές επιπτώσεις προβλέπονται και για την οικονομική ανάπτυξη της Ευρωζώνης. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της UBS, η ανάπτυξη θα διαμορφωθεί περίπου στο 1% το 2026, χαμηλότερα κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες από την αρχική πρόβλεψη, ενώ για το 2027 αναμένεται στο 1,3%, ελαφρώς χαμηλότερα από το βασικό σενάριο.
Οι αναλυτές της τράπεζας καταλήγουν ότι, αν και η ευρωπαϊκή οικονομία εισέρχεται στην περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής έντασης από σχετικά ισχυρή βάση, η πορεία των τιμών της ενέργειας θα αποτελέσει τον βασικό παράγοντα που θα καθορίσει τις προοπτικές για τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη τους επόμενους μήνες.
